Triều Sản Vương sáu mươi ba, đời vương Mạnh năm thứ 6.

Rét lạnh ở miền Bắc, trâu bò chết vô kể.

Miền Trung lũ quét, dân cư thiệt mạng, táng gia bại sản rất nhiều.

Sét đánh sạt góc điện Thái Hòa.

Phường đạo tặc, giết người cướp của nổi lên khắp nơi.

Ở xứ Thanh có nhà nuôi lợn đẻ ra con thú có vòi giống voi, được 3 ngày thì chết.

Năm ấy trẻ con bị ngược đãi rùng rợn nhất, có nơi trẻ sơ sinh mới đẻ bị vất cho chó ăn mất cả chân. Nhà nó vợ chồng ức nhau đem con thơ quẳng xuống ao, nhà thì cầm dao băm chết con mình...lại có kẻ kiện mẹ mình ra tòa đòi công nuôi dưỡng.

Giá cả thóc gạo leo thang, mọi thứ đều đắt đỏ, đúng là thóc cao gạo kém, gạo châu củi quế. Ăn xin lũ lượt ở kinh thành, tiếng than vãn trong dân động đến trời xanh.

Sứ ở nước khác sang bang giao, về tâu vua họ rằng nước ta đang đình trệ, suy thoái trầm trọng. Để nước họ ngừng bang giao buôn bán.

Sinh Tuấn chuẩn bị sớ vào chầu sáng mai. Lái Gió qua chơi, Sinh Tuấn cho xem sớ. Lái Gió cầm đọc, nét mặt mỗi lúc mỗi tím tái. Sớ tâu rằng.

- Thần là Lê Sinh Tuấn, vốn là kẻ áo vải đất Thành, may nhờ phúc mọn của thân phụ để lại. Được triều đình gia ân làm chức quan nhỏ. Nay trong nước có nhiều điềm lạ, bọn hủ nho nhân cớ mà bàn láo lung tung. Thần tài mọn, trộm nghĩ vài điều dâng lên vương. Có thiếu sót xin vương rộng lòng tha thứ.

Việc khẩn trước mắt là triều đình mở kho phát chẩn cho dân thiên tai. Việc mở kho nên làm thật to cho thiên hạ biết rằng triều đình ta thương dân như con đỏ. Còn việc mở kho mà phát bao nhiêu hộc lương, bao nhiêu người nhận thì chỉ nên làm tượng trưng. Vì ngân khố còn dùng nhiều việc khác. Những chuyện hoang đường mà bọn hủ nho thêu dệt như lợn đẻ ra voi, sét đánh, thiên tai chúng vu rằng triều đình ta mạt mà như vậy. Nay cho các quan tuyên huấn địa phương phao tin rằng lợn đẻ ra voi là điềm đại phúc. Nước ta có thay đổi lớn về đời sống. Lợn tượng trưng cho của cải trong dân, nay đẻ ra voi là tương lai của cải sẽ dư thừa nhiều. Sét đánh điện Thái Hòa là ý trời muốn bảo chúng ta cần xây dựng lại nhiều cung điện hơn nữa. Việc trẻ em bị giết hại nhiều nơi là do triều đình ta dùng luật quá nhân ái, hình phạt không làm kẻ phạm tội khiếp sợ. Cần sửa đổi lại hình luật khắc nghiệt hơn nữa.

Còn chuyện thiên tai, lũ lụt, hạn hán là do khí hậu khắp năm châu, bốn bể cùng chịu. Kẻ nào quy kết cho ân đức triều đình suy là phạm nghịch, xử chém nêu gương ngoài chợ.

Mọi thứ vật giá leo thang thì nên học đời vương Duẩn. Nói rằng đó là thời kỳ quá độ, đổi mới từ cơm no áo ấm lên ăn ngon mặc đẹp.Bởi vậy khó khăn là khách quan, tất yếu. Chỉ cần lòng dân vững tin ở triều đình là mọi thứ sẽ vượt được qua.

Đối phó với bọn sứ quan nước ngoài, dùng hình ảnh năm nay các phú gia, cường hào nước ta đua nhau nhập xe song mã hàng nghìn lượng vàng ra cho chúng thấy nước ta ngày càng cường thịnh. Đời sống nhân dân ngày càng đi lên như diều gặp gió.Nhân cớ ây vay mượn thêm nhiều ngân lượng để triều đình san sẻ cho quan lại trong triều đang gặp khó khăn, giữ lấy lòng trung thành của binh lính thì triều đình ta mới vững được lâu dài, sánh cùng tuế nguyệt.

Xin chúc vương sống lâu muôn tuổi, thọ tựa thái sơn. Là chỗ dựa cho nước Nam đời đời thái bình, thịnh trị.

Trả lại cho Sinh Tuấn sớ đã đọc xong. Lái Gió nói.

- Nước Nam càng thịnh vì càng ngày càng có nhiều người tài như ông được tin dùng. Cứ đà này chả mấy chốc thì vương nước ta xưng đế trong thiên hạ.

Sinh Tuấn thất sắc quát.

- Ngươi chớ có nói càn, nếu không nể nang là chỗ thân quen. Riêng cái câu nước Nam xưng đế đủ cho ngươi mọt gông trong ngục vì nhạo báng thiên triều. Đã biết thằng hủ nho Hoàng Hải vì sao bị công sai bắt vào lao ngục vì tội trốn thuế chưa ?

Lái Gió nghe quát vậy, co rúm người khiếp đảm. Mặt mũi lấm lét lí nhí chào Sinh Tuấn ra về.

Chiều nay Hà Nội giăng một màn sương mờ mờ, lúc đầu tưởng khói. Đi mãi cả chục cây số trời vẫn vạy, lúc tối lên đèn màn sương mờ rõ dưới ánh đèn. Lúc ấy mới khẳng định đúng là sương. Lâu lắm rồi mới thấy sương giăng mênh mông như vậy trong thành phố.

Nhớ những năm cuối thập kỷ 70 đầu 80. Hà Nội vắng hoe thỉnh thoảng có người đạp xe đi trong ánh đèn vàng vọt, sương mờ giăng hư ảo. Thành phố tĩnh mịch, nhưng ngôi nhà mái ngói trầm mặc. Một vẻ buồn hiu hắt nhưng đẹp lạ lùng, đẹp bởi nó cô liêu tĩnh mịch, vẻ yên ắng đến an nhàn.

Nếu là tối mùa đông, sẽ thiếu sót nếu không kể đến người đội thúng cất tiếng rao xuyên từ đầu phố đến cuối phố.Tiếng rao của người phụ nữ bán ngô rang, hạt dẻ hay người đàn ông đứng tuổi bán bánh khúc Bây giờ muốn gặp cảnh này chỉ có đến nhà hậu duệ họa sĩ Bùi Xuân Phái ở 87 Thuốc Bắc, tìm Bùi Thanh Phương để xem gỡ gạc chút không gian đã xa.

Một chiều sương mờ trở lại trên phố cũ, tuy cảnh đã khác xưa. Nhưng màu sương và màu trời vẫn thế. Chỉ ngước mắt lên nhìn trời sương. Bỏ qua những căn nhà cao ngất hai bên phố. Những toan tính miếng cơm , manh áo bỗng chùng xuống. Nhường cho niềm bâng khuâng trào dâng, kẻ thực dụng gác toan tính sang bên để trong đầu vương vấn câu thơ Đoàn Phú Tứ.

Màu thời gian không xanh

Màu thời gian tím ngát

Hương thời gian không nồng

Hương thời gian thanh thanh.

Sinh Tuấn làm quan phó phường. Chức quan tuy nhỏ nhưng bước đầu mà thế thiết nghĩ cũng khá rồi. Họ hàng họp lại làm lễ mừng tân quan. Thân phụ Sinh Tuấn nghẹn ngào nói

- Tưởng mạch nhà ta đứt rồi, ai ngờ thời cuộc biến hóa khôn lường. Nay họ Lê lại có người làm quan, thật là đại phúc, đại phúc.

Thời trai trẻ, Sinh Tuấn theo đuổi cô Mây. Cô Mây xinh xắnm da trắng, tóc dài, thùy mị nết na. Lại con nhà trâm anh, thế phiệt ở đất Hà Tĩnh. Được bố mẹ cho lên kinh thành ăn học, mua nhà cho con gái ở. Lúc ấy Sinh Tuấn ngắm cái cơ ngơi nhà Mây nghẹn ngào nói.

- Chăn được quả này thì khác gì chuột sa chĩnh gạo, cứ lộc và thế nhà vợ mà dùng. Cái cao kiến ở đời chúng quy chỉ quanh chữ ''mượn'' mà thôi. Đến Khổng Minh thời Tam Quốc cũng là kẻ chuyên đi mượn như vậy huống chi là ta.

Thửở ấy Lái Gió chưa quen Sinh Tuấn nhưng lại biết cô Mây. Một hôm cô Mây mời Lái Gió đến nhà dùng cơm. Sinh Tuấn đang tay nem tay chạo dưới bếp thấy có khách, Sinh Tuấn pha trà mời Lái Gió. Dáng điệu kẻ cả như muốn nói. Ở đây tôi là chủ, anh là khách thôi. Liệu mà ứng xử.

Cô Mây tỏ vẻ quý Lái Gió , dù sao Lái Gió trông tư cách, ăn nói cũng có vẻ đàng hoàng. Mắt không la mày không lém, không nói ong bướm bừa bãi như Sinh Tuấn.Thấy thái độ Mây tiếp Lái Gió. Sinh Tuấn bụng tím bầm. Thỉnh thoảng trộ vài câu ra dáng ta đây ghê gớm. Lái Gió vốn sinh ra ở gần chợ Đồng Xuân. Từ nhỏ đã tiếp xúc với giới giang hồ. Thấy Sinh Tuấn thể hiện ,vẫn bình tĩnh như không. Biết căng không ăn thua, đợi cô Mây đi chợ. Sinh Tuấn làm bộ thân mật dãi bày

- Bác ạ, em định cưa con bé này. Có gì bác giúp đỡ.

Lái Gió khảng khái nhận lời, từ ấy coi Mây như em gái. Tuyệt nhiên không có tình ý chi cả. Sinh Tuấn cảm phục lắm mới năng qua lại kết thân. Ước mơ sa chĩnh gạo không thành. Cô Mấy và Tuấn chả đi đến đâu. Bị cô Mây từ chối. Sinh Tuấn nói.

- Tôi cưa cô chẳng qua vì bố cô làm to thôi. Quả này tôi không có duyên kiếm của nhà gái thì tôi đi làm ăn chân chính.

Nói rồi quay phắt đi, về nhà mở công ty. Tuyển hai nhân viên nữ cực xinh làm văn phòng.Hàng ngày ăn mặc bóng bẩy, chải chuốt đâu ra đó. Chốc lại giả cớ có việc đèo nhân viên qua chỗ nàng Mây. Mặt câng câng ra cái điều ta đây chả thiếu gì gái cả.

Còn quan hệ với Lái Gió không vì nàng Mây dứt tình mà dứt nghĩa. Dù sao Sinh Tuấn cũng trọng cái nói lời giữ lời của Lái Gió. Chuyện không thành hoàn toàn không do Lái Gió. Hai bên qua lại làm ăn khăng khít với nhau. Đôi khi nghĩ quẩn Sinh Tuấn lại vu cho Lái Gió và nàng Mây có tình ý với nhau.

Vạn sự khởi đầu nan, lúc lập nghiệp thật là gian nan. Làm ăn lờ lãi Sinh Tuấn đều chia chác sòng phẳng. Nhưng thời buổi khó khăn làm mãi cũng chỉ là đắp bổi qua ngày. Chẳng giàu được.

Từ khi Sinh Tuấn ra làm quan, có người thấy Lái Gió đang bươn chải miếng ăn. Bèn hỏi.

- Sao không nhờ vả Sinh Tuấn. ?

Lái Gió nói.

- Sinh Tuấn cổ cao, mũi diều hâu, môi có mỏ nhọn.Người ấy có thể chí thiết lúc hàn vi, khó mà là bạn lúc cao sang được.Đến gặp nhờ vả có khi còn mang họa.

Lời ấy đến tai Sinh Tuấn, bèn cho người gọi Lái Gió vào bảo.

- Kẻ thức thời mới là trí giả, nay nước ta đã dựa vào thiên triều hoàn toàn. Có thế như ta không nắm lấy thì không phải là thức thời. Ngươi biết anh hùng thời nay có ai không?

Lái Gió.

- Ở Phương Nam có Tấn Dũng, phương bắc có Hoàng Trung Hải. Những người ấy liệu là hào kiệt được không ?

Sinh Tuấn cả cười.

- Tấn Dũng chín năm làm cái Dung Quất không xong, cho lên cao để làm cho trọn thì lại bung bét ra lạm phát, suy thoái kinh tế. Chẳng kể là anh hùng. Còn Trung Hải học hành khá, kiến thức tốt nhưng cũng là mọt sách mà thôi. Từ khi lãnh ấn tính chưa làm cái gì ra hồn, chỉ rặt nói suông. Các lọai còn lại không có gốc dựa còn lâu mới đáng mặt anh hùng.

Lái Gió hỏi.

- Thế tân quan cho anh đời nay là ai ?

Cười nửa miệng, nhấp ngụm trà Sinh Tuấn nói.

- Người ta nói '' thời thế tạo anh hùng''. Thời nay kẻ nào biết dựa vào thiên triều kẻ ấy tất là anh hùng.

Lái Gió hỏi.

- Thế tóm lại anh hùng thời nay là ai, xin cho biết quý danh để mỗ nâng tầm nhận thức

Sinh Tuấn nhìn quanh thấy vắng vẻ thì thào.

- Anh hùng thời này chỉ có Mạnh và Sinh Tuấn đây thôi. Làm gì còn ai nữa. Này nhé ! Mạnh từ quan coi rừng, cứ 2 năm lên cấp, chả công trạng gì cứ lên đều đều. Đến độ thì làm vua. Đường công danh thẳng băng như vậy nếu không phải là anh hùng thì tất có đại quý nhân phò trợ. Sinh Tuấn ta hòa theo Mạnh là cá về với nước.Mai này ra vể Đông thỏa chí anh hùng. Còn chút tình nghĩa khi xưa, cảnh cáo nhà người đừng bép xép. Đã xem gương Hàn Tín giết tiều phu, Tào Tháo giết Lã Ba Xa mà làm gương. Đừng có ti toe mà thiệt thân. Nay ta cho ngươi hai câu này, mang về mà ngẫm. Rồi chịu khó nối nghiệp nhà buôn bán làm ăn. Đừng màng thế sự.

Lái Gió ra về tay cầm mảnh lụa Sinh Tuấn cho. Đến đầu ngõ mở ra xem thấy hai câu ca dao

- Con vua thì lại làm vua

Con sãi ở chùa đi quét lá đa.

Xem xong Lái Gió giật mình tỉnh ngộ. Từ ấy chí thú làm ăn, không màng đến việc thời cuộc nữa.

Thân phụ Lê Sinh Tuấn đỗ trạng nguyên năm x thời Hồ Đệ Nhị, đựơc cử sang sang thiên triều du học nhiều năm mới về nước. Được tổng đốc thành Thăng Long là Lê Quang Đạo vốn có dây mơ rễ má họ hàng xa. Cất nhắc lên làm phó tuần phủ. Năm Đinh Ty sinh ra quý tử đặt tên là Lê Sinh Tuấn.

Năm Sinh Tuấn lên 7 tuổi. Lúc này vương triều nằm gọn trong tay Lê Duẩn. Duẩn là người có ý phản kháng thiên triều. Hai nước xung đột triền miên. Những người theo học bên thiên triều không được trọng dụng, thân phụ Lê Sinh Tuấn bị buộc về hưu non. Dựng căn nhà ở đất Kim Liên sống vui thú tuổi già. Để lại ngôi biệt thự Thành Công cho Sinh Tuấn trông nom.

Nói về thời niên thiếu của Sinh Tuấn, cuộc sống gọi là khá đầy đủ như câu dân gian.

Nhà Thờ là chợ vua quan

Tông Đản là chợ trung gian nịnh thần

Đồng Xuân là chợ con buôn

Vỉa hè là chợ nhân dân anh hùng

Lúc tem phiếu xếp hàng, gạo châu củi quê mà Sinh Tuấn vẫn có bơ sữa ngoại bồi dưỡng. Cho nên trí tuệ và thân thể chàng phát triển hơn bạn cùng lứa rất nhiều. Đồn rằng năm lên bảy chàng đã xuất khẩu thành thơ, đến năm 13 chàng đã thất thân với ả giang hồ bến Nứa. Lúc trưởng thành nhờ nền nếp gia phong, chàng cũng ăn học đến nơi đến chốn. Nhưng không có ai tiến cử, đành lần hồi sống qua ngày. Mong có ngày nối nghiệp quan của thân phụ. Tuy sống vất vả nhưng chàng không quên trau dồi kiến thức và tình hình thế sự.

Mãi đến năm Mậu Tý nước An Nam đã quy thuận về với thiên triều. Vua Nam là Mạnh sang chầu , trình bày hoàn cảnh đất Nam đang gặp nhiều khó khăn, thiên tai hạn hán liên miên. Giặc giã nổi lên như châu chấu. Lòng người oán thán. Nếu không có lương tài thì triều đình nước Nam khó mà trụ nổi. Thiên tử là Đào nghe thấy vậy bèn cấp cho bảy mươi vạn lạng bạc về làm ngân sách. Mạnh rưng rưng nước mắt cảm tạ.

- ơn này nước Nam xin ngàn đời tạc dạ, dẫu chết cũng một lòng nhớ đến thiên triều. Nay trong chốn quan lại triều đình cũng có nhiều kẻ lòng dạ có ý khác. Thiên triều đã làm ơn xin làm ơn cho trót chỉ cách chỉnh đốn những kẻ ấy. Triều đình nước Nam có bền vững thì mới chầu thiên triều được.

Đào nghe xong gật gù nói.

- Ngươi về xem có con cháu quan lại trung thần thì gây dựng làm vây cánh nòng cốt, thế mới là kế sách lâu dài.

Mạnh nghe xong đi giật lùi . Ra khỏi cung nét mặt băng khoăn nghĩ ngợi. Bầy tôi bèn hỏi lý do. Manh nói.

- Sau thời Lê Duẩn, Hoàng Văn Hoan bị bức bách phải trốn sang thiên triều, trung thần với thiên triều hỏi còn mấy ai.? Thiên tử phủ dụ phải có 70 % quan lại trong triều đình ta có truyền thống gắn bó với thiên triều. Liệu kiếm đâu cho đủ chỗ ấy.

Bầy tôi hiến kế rằng

- Cứ tìm trong đám du học, công tác ngày xưa là ra ngay.

Mạnh vỗ đùi khen.

- Quả cao kiến.

Lại nói về Lê Sinh Tuấn đang là một trang nam nhi, thân cao tám thước, hình dong khôi ngô tuấn tú. Lý lịch trong sáng, bố là cách mạng lão thành lại từng du học bên Trung Quốc. Chàng lại được thấm nhuần lý tưởng thiên triều từ nhỏ. Hàng ngày vẫn không ngớt lời khen ngợi sự lớn mạnh của thiên triều. Một ngày kia có xe công đậu trước cửa, công sai hai hàng chạy rậm rập đứng thành chữ nhị . Một vị quan cầm chiếu chỉ triều đình, mời chàng đem tài năng cái thế ra phò giúp triều đình, an bang xã tắc. Sinh Tuấn ung dung nhận chiếu chỉ bước lên xe. Nét mặt tự đắc, thấy bạn hữu là Lái Gió đang đứng bên đường ,liếc mắt nói

- Ai công hầu, ai khanh tướng, trần gian ai dễ biết ai.